tarixdə bu gün

huseynsoy
5 Mayda nələr baş verib? :
1260 — Xubilay xan Monqol İmperiyasının idarəçisi olur.
1762 — Rusiya və Prussiya Sankt-Peterburq müqaviləsini imzalayırlar.
1764 — Rusiyada ilk dəfə olaraq qızlar üçün təlim-tərbiyə müəssəsi yaradıldı.
1920 — Azərbaycan İnqilab Komitəsi bəy-xan torpaqlarının kəndlilərə verilməsi barədə qərar qəbul etdi.
1921 — Fransada "Şanel" ətrinin ilk təqdimetmə mərasimi keçirildi.
1936 — İtaliya qüvvələri Efiopyanın paytaxtı Əddis-Əbəbə şəhərini ələ keçirir.
1964 — Avropa şurası 5 mayı Avropa günü elan edir.
carpe diem
9 avqust tarixdə hansı hadisələrlə yadda qalıb?

1. 378-ci ildə Adrianopol döyüşü, Roma tarixinin ən pis hərbi məğlubiyyətləri arasında yer aldı. Döyüş romalılara başçılıq edən imperator Valentin ilə vestqotlara başçılıq edən Fritigern arasında baş verdi. 10000-dən cox itki verən romalılar məğlub oldu və Valentin öldürüldü. Adrianopol döyüşü Roma imperiyasının Qərbdə dayaq mərkəzini zəiflətdi və imperiyanın süqutunu sürətləndirdi. Ancaq bir çox tarixçi, faciəvi məğlubiyyətin günahının böyük hissəsinin Roma ordusunun inamsızlığından yox, İmperator Valentinin zəif rəhbərliyindən qaynaqlandığını qəbul edir.
2. 681- ci il Bolqarıstan- Bizans sazişi. Şərq sərhədlərində ərəblərlə döyüşən İmperator IV. Konstantin bolqar hökmdarı Asparuh ilə müqavilə bağladı. O, bu dövlətin mövcudluğunu tanıyaraq Bulqarıstana illik vergi ödəməyə razı oldu.
3. 1173- cü il Pisa qülləsinin tikintisinə başlanır. Vaşinqton abidəsindən yalnız üçdə bir qədər yüksək olmasına baxmayaraq, bu, orta əsr mühəndisliyinin möcüzəsi, bəlkə də Avropadakı ən yüksək zəng qüllələrindən biridir. 207 sütundan ibarət olan Pisa qülləsinin inşası 1173-cü ilin avqustunda başlandı və bir sıra müharibələrin başlaması səbəbindən təxminən 200 il davam etdi. Bu günə qədər memarın adı sirr olaraq qalır.
4. 1329-cu ildə ilk Hindistan Yepiskosu Quilon Papa John XXII tərəfindən quruldu və Jordanus ilk yepiskopu təyin edildi.
5. 1483-cü il Vatikanda Sistine Kapellasının açılışı. Freskaları Mikelancelo tərəfindən çəkilən bu möhtəşəm abidə hər il minlərlə turistə ev sahibliyi edir.
6. 1559-cu ildə Willem Orange Zellandiya, Hollandiya və Utrext-in vitse-prezidenti olur.
7. 1638-ci ildə Hollandiyalı Jonas Bronck Bronxda 1-ci Avropa köçkünü olur.
8. 1898-ci ildə Almaniyalı Rudolf Dizel, sonradan dizel mühərriki kimi tanınan daxili yanma mühərriki üçün 608,845 saylı patent alır.
9. 1942-ci ildə Mahatma Gandi və 50 nəfər Bombayda, bütün Hindistan Konqresi tərəfindən "Hindistanı tərk et" hərəkatına qoşulduqları üçün həbs olundu.
10. 1945-ci ildə ABŞ tərəfindən Yaponiyayanın Naqasaki şəhərinə atom bombası atıldı və nəticədə Yaponiya qeyri-şərtsiz təslim oldu.
11. 1965-ci ildə Sinqapur Malayziya Federasiyasından ayrılır və müstəqilliyini qazanır.
12. 1969-cu ildə Aktrisa Sharon Tate və daha dörd nəfər Tate'nin Los Angelesdəki evində vəhşicəsinə öldürüldü, dini lider Charles Manson və bir qrup təqibçisi daha sonra cinayətdə ittiham edildi.
13. 1974-cü ildə Richard Nixon, ABŞ prezidenti vəzifəsindən istefa verdi və Gerald Ford, ABŞ-ın 38-ci prezidenti olmaq üçün and içdi.
14. 1982-ci ildə Vaşinqtonda bir federal hakim, ağılsızlıq səbəbiylə prezident Ronald Reyqan və daha üç nəfəri güllələməkdən bəraət almış John W. Hinckley Jr.-ni ruhi xəstəxanaya yatırtmağı əmr etdi.
15. 1992-ci ildə Barselonada Yay Olimpiya Oyunlarının bağlanış mərasimləri keçirildi, keçmiş Sovet respublikalarının Vahid Komandası 112, ABŞ 108 medal qazandı.
16. 1995-ci ildə Gr Grad Dead-ın aparıcı müğənnisi Jerry Garcia, 53 yaşında Kaliforniya Forest Knolls'da infarktdan öldü.
(yazar: carpe diem)