azərbaycan meyvə-tərəvəz ixracını artırıb

fidan19
Bu ilin yanvar-mart aylarında Azərbaycan xarici ölkələrə 97 231,23 min ABŞ dolları dəyərində 89 906,74 ton meyvə-tərəvəz ixrac edib.

Goldnews.ml xəbər verir ki,”APA-Economics”in Dövlət Gömrük Komitəsinin hesabatı əsasında apardığı hesablamalarına görə, hesabat dövründə ötən ilin yanvar-mart ayları ilə müqayisədə ixrac olunan meyvə-tərəvəzin dəyəri 14,1% azalıb, həcmi isə 6,3% artıb.

Qeyd edək ki, bu ilin ilk rübündə Azərbaycandan ixrac olunan meyvə-tərəvəz məhsullarını əsasən tomat, meşə fındığı, alma, xurma və nar təşkil edib.

Hesabat dövründə 21 259,52 min dollar dəyərində 19 516,09 ton tomat ixrac edilib ki, bu da ötən ilin eyni dövrünün göstəricisini müvafiq olaraq 2,1 dəfə və 40,4% azdır.

Cari ilin yanvar-mart ayları ərzində 29 051,68 min dollar dəyərində (21,4% azalma) 4 681,18 ton (azalma 22,1%) meşə fındığı ixrac olunub.

Ölkədən həmçinin 5 611,11 min dollar dəyərində 14 131,13 ton alma ixrac olunub ki, bu göstərici üzrə dəyər olaraq 27,6%, həcm olaraq isə 22,3% azalma müşahidə olunub.

Bu ilin I rübündə ölkədən 31 865,68 min dollar dəyərində (2,3 dəfə artım) 42 342,91 ton (2,4 dəfə artım) xurma ixrac olunub.

İxrac üzrə hesabata cari ilin yanvar ayından etibarən nar məhsulu da daxil edilib ki, bu kateqoriya üzrə ilin ilk üç ayında 2 889,59 min dollar dəyərində 1 853,54 ton məhsul ixrac olunub.

britaniya muzeyi

markalogiya
_*🏛️Britaniya Muzeyi🏛️.*_

*Muzeyin tikintisi 1753 – cü ildə bitmiş,lakin açılışı 1759 – cu ildə edilmişdir.*
*Bina ilk əvvəl Qədim Misir,Qədim Yunanıstan,Assuriya və bir çox digər ölkələrin müzakirə zalı kimi açılmışdı.Hazırkı dövrdə məhz bu muzeydə məşhur Rozetta daşı saxlanılır.Həmçinin muzeydə müxtəlif rəsmlər,qravyura sənətinə aid olan məmulatlar,medal,qəpik və kitablar da vardır.Müxtəlif epoxlara aid edilən mədəniyyət nümunələri, antik abidələr,orta əsr dövlərini əhatə edən,hətta İntibah dövrünün də nümunələrinə rast gəlmək mümkündür.*
*🖇️Britaniya muzeyinin kitabxanasında 7 milyondan artıq çap edilmiş kitab vardır,həmçinin 105 min əlyazma,təxminən 100 min xartiya,papirus və ya perqamentdə qədim əlyazısı,bu yazının yazıldığı material,ictimai-siyasi cəhətdən əhəmiyyəti olan bəzi sənədlərin adı və məktublar,3 mindən çox isə papirus vardır✨.*
*Britaniya muzeyinə edilən girişlərin hamısı pulsuzdur🖇️.Muzeyin siçanlardan qorunması üçün altı ədəd pişik saxlanılır.*
*Muzeydə zooloji,botanika,coğrafiya və minerallaşma haqqında məlumatlara rast gəlmək olar.*

*📎Britaniya muzeyi ümumilikdə 94 qalareyadan ibarətdir və uzunluğu 4 km – ə çatır.Hans Sloun qəpik və antik əşyalarla yanaşı çoxlu sayda heykləltaraşlıq nümunələri,müxtəlif heyvan,quş fiqurları,həmçinin herbari və dövlətə xas olan əşyalar da saxlayırmış✨.*

*Muzey binasının əhatə etdiyi sahə 6 hektardan çoxdur və Londonun mərkəz küçələrindən birində yerləşir🏛️.*
*Egey xalqına məxsus olan və bizim aradan əvvəl III – II minilliyə aid edilən abidələr bu muzeydə rast gəlmək mümkündür🌐.Həmçinin Roma xalqının da müxtəlif nümunələri muzeydə sərgilənir.Yunan arxaiklərinə manumental heykəltaraşlıq nümunələri daxil edilmişdir.Xüsusən Apollon və Didimaksın heykələləri də əhəmiyyətlidir.Apollon Strenqford,relyeflərdən ibarət olan və çara aid edilən abidə,hansı ki,Ksanfanın qəbridir📎.*

*#FavorableTimeGroup*
*#FTBirlikdəÖyrənək*

sosial fobiyanın həyatımıza təsiri

sehranin guli
🔵 SOSİAL FOBİYANIN HƏYATIMIZDA TƏSİRLƏRİ

Sosial fobiya haqqında danışarkən bu məqamı xüsusi ilə qabartmaq lazımdır ki, sosial fobiya adi utancaqlıqdan şəxsin gündəlik fəaliyyətinə, eləcə də sosial əlaqələrinə ciddi mənada təsir etməsi ilə fərqlənən bir xəstəlikdir.


Bu fobiya daha çox yeniyetməlik yaşlarında başlayır, müalicə olunmadıqda ömür boyu davam edir. Müalicə edilməyən sosial fobiyalı xəstələrdə paralel olaraq depressiya, aqrofobiya (evdən çölə tək çıxa bilməmək) əlamətləri əksər hallarda rast gəlinir.Yeri gəlmişkən qeyd edim ki, bu tip xəstələr spirtli içkilər qəbul edərkən özlərini nisbətən rahat hiss etdikləri üçün tez –tez alkoqolizmdən də əziyyət çəkə bilərlər.

dünyada ən çox satılan 10 kitap

markalogiya
Dünyada ən çox satılan 10 kitab (SİYAHI)

10. Anna Frankın "Gündəlik" əsəri Yəhudi soyqırımı zamanı yahudi qız yazıb. Son 50 ildə 27 milyon nüsxəsi oxunub.
9. Napaleon Hilin "Düşün və Varlan" əsəri 30 milyon satılıb.
8. "Külək kimi keçdi" əsəri Marqaret Mitşelin Pulitzer mükafatını alıb və 33 milyon nüsxəsi satılıb.
7. Stefan Meyerin "Alatoranlıq" əsərinə film də çəkildikdən sonra 43 milyon nüsxəsi satılıb.
6. Den Braunun "Da Vinçi sifrəsi" haqqındakı sirrli əhvalatı 57 milyon nüsxə satılıb.
5. Paulo Koelhonun fəlsəfi əsəri olan "Kimyagər" indiyədək 65 milyon nüsxə satılıb
4. J.R.R. Tolkiyenin "Üzüklərin şahzadəsi" fantastik əsərinin 103 milyon nüsxə ilə satılıb.
3. J.K. Rovlinqin "Harry Potter" seriyası 400 milyon ədəd satılıb.
2. "Mao Tse-Tunqın Nitqi" Kommunist Partiyası rəhbərinin nitqi 820 milyon nüsxə satılıb.
1. Xristianların dini kitabı "İncil" 3900 milyon nüsxə satılıb.
Kitabseverlər📓
E-kitabxanam🏛️
https://t.me/e_kitabxanam

gərəkmütləq ölkə başçısı tapşırıq versin

besti18
gərəkmütləq ölkə başçısı tapşırıq versin
foto
"2016-cı ilin 4 günlük aprel müharibəsində

qələbəmizdən sonra orduya qarşı qurulan qəsd planı, yaxud onun üçün saxta əsaslar yaradan düşmən hiyləsi nəticəsində övladlarını itirən və onlara qarşı işgəncə faktı məhkəmə qərarı ilə təsdiq olunan, lakin dövlətdən üz döndərməyən, buna görə hər cür ehtirama layiq olan analara hərbi strukturlar, eləcə də hərbi prokurorluq və məhkəmə orqanları həm özləri, həm də cəmiyyətdə nüfuzlu insanlar vasitəsilə məlum linç kampaniyasını durdurmaq üçün tədbirlər görə bilməzdilərmi? Gərək, mütləq ölkə rəhbəri tapşırıq versin?”.







Goldnevs.ml xəbər verir ki, bunu deputat Zahid Oruc Milli Məclisdə çıxışında deyib.







O qeyd edib ki, müavinətləri kəsilən on minlərlə insanın, kredit ala bilməyən sahibkarın və yaxud, haqsız hökm-qərarla üzləşən vətəndaşın qarşısına çıxmamaq da ciddi fəsadlar törədir: “Müasir kommunikasiya vasitələri tamam yeni idarəçilik tələbləri ortaya qoyur. Bizə kənardan mövzu, gündəlik, siyasət və rəy diqtə edənlərin qarşısına yalnız xalqla daimi kommunikasiya ilə çıxmaq olar. Bəs onda hardadır ənənəvi partiya konfransları, hardadır aktivlərlə açıq virtual görüşlər, canlı yayımlı müşavirə və iclaslar?




Gözəl binalara və optik internet resurslarına, yüksək markalı kompüterlərə malik olmaqla iş bitmir. Qələbəmizi sürətlə xərcləmək, əsrlərə yetəcək zəfərimizi gündəlik hüquq, sosial problemlər, idarəetmə qayğıları içərisində əritmək olmaz. Tənqid və ittihamçılar təkcə hökuməti, bir strukturu deyil, sonda dövləti hədəf seçirlər.




İnformasiya vakuumunun yerini şaiyə və böhtanlar tutur. Dövlət nə qədər işlər görsə də təbliğat və təqdimatlar cəmi bir günə yetir. Axı ictimai rəy təkcə rəsmi vasitələrə formalaşmır. Hər gün insanların qəlbi və ruhu uğrunda əsl “səlib yürüşü” gedir. Ona görə də hamımız qəbul etməliyik-hakimiyyət xalqla kommunikasiya, ünsiyyət, dialoq deməkdir!"

Şəhid Elşad Əliyev!

gulu1096
Şəhid Elşad Əliyev!
foto

*🇦🇿Şəhid Elşad Əliyev🇦🇿*

Əliyev Elşad Mehman oğlu 4 iyun 1992-ci ildə Ağdaş rayonunun Tofiqi kəndində anadan olub. Elşad Əliyev kənddə tam orta məktəbi bitirdikdən sonra Naxçıvanda həqiqi hərbi xidmətdə olub.

Azərbaycan Ordusunun əsgəri olan Elşad Əliyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı torpaqlarımızın azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə savaşıb. Vətən müharibəsi başlananda tankçı kimi döyüşə qatılıb. Düşmənin xeyli sayda canlı qüvvəsini, döyüş mövqelərini məhv edib. Elşad Əliyev oktyabrın 16-da *Füzuli* rayonu istiqamətində gedən döyüşlərdə düşmən tərəfindən atılan artilleriya atəşi nəticəsində şəhid olmuşdur.

Azərbaycanın Füzuli rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 25.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Elşad Əliyev ölümündən sonra " cəsur döyüşçü medalı", "vətən uğrunda, "Füzulinin azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.


*Ruhun şad olsun*
*Tanıyaq, tanıdaq✊🏻🇦🇿*

rus dilində bilgilər

marketolog
Манипулирование словами.

1. Трюизмы
Очевидные высказывания. То есть те фразы, с которыми любой человек автоматически согласится. Эти фразы применяются, чтобы без напряжения вызвать реакцию «Да». Затем вы высказываете свое желание. И так как партнер уже несколько раз согласился с вами, велика вероятность, что он легко согласится и с последним высказыванием.

Например:
– Периодически люди наводят порядок в своей комнате. Убирают лишнее, вытирают пыль, пылесосят… Поэтому ты можешь убрать игрушки в своей комнате.
– Люди устроены так, что им время от времени требуется спать. Все люди ложатся спать в разное время. Часто дети ложатся спать вечером. Уже вечер. Поэтому ты можешь идти ложиться спать.

2. Допущения
Ваш приказ можно спрятать внутри вкусной вербальной конфеты. Его легко можно скрыть за совершенно невинной фразой. Таким образом, вы убьете двух зайцев: предпишите нужную вам реакцию и предупредите возражение. Помните, у Штирлица в фильме «Семнадцать мгновений весны» был случай, когда он зашел к Айсману узнать про рацию. После разговора он сказал: «Кстати, дружище, нет ли у тебя хорошего снотворного – совершенно перестал спать». Голос за кадром: «Штирлиц знал, что в разговоре запоминается последнее. И теперь, если у Айсмана спросят: „Зачем к тебе заходил Штирлиц?“ – он ответит: „За снотворным“.
Например:
– Прежде чем ты почувствуешь, как сильно тебе хочется согласиться с моим предложением, ты вполне можешь прислушаться к своим мыслям.
– Перед тем как поехать ко мне (к тебе, в гостиницу), мы можем посидеть в ресторане и насладиться чилийским вином.
– Перед выполнением уроков ты можешь поиграть с друзьями в футбол.

3. Противопоставления
Предугадывание возражений, сомнений. Там, где мы предполагаем какие-то возражения, мы их озвучиваем первыми. И, таким образом, выбиваем почву из-под ног оппонента. Обозначив в речи возражение, мы тут же связываем его с той реакцией, которую хотим вызвать.
Например:
– Чем больше ты сомневаешься, тем быстрее мы что-то решим.
– Когда ты размышляешь о том, что купить, решение уже принято.
– И чем больше ты сомневаешься в необходимости убирать игрушки, тем быстрее ты их уберешь и ляжешь спать.

4. Вопросы и утверждения, направленные на привлечение внимания
Добавьте в свои приказы позитивно окрашенные слова – и дело в шляпе!
Например:
– Дорогая, мне очень интересно, как скоро ты поймешь, что головная боль уже прошла и тебе хочется заняться со мной любовью прямо сейчас?
– Я сомневаюсь, что ты захочешь помочь мне с уборкой уже сегодня, любимый.

5. Право выбора
Как и в предыдущем случае, у объекта возникает иллюзия того, что его понимают и поддерживают, уважают его мнение, оставляя ему самому право решить, как поступить в какой-либо ситуации.
Формулируйте:
– Ты можешь принять мое приглашение прямо сейчас, принять мое приглашение через неделю или вообще не принимать его.
– Ты купишь мне это платье прямо сейчас, можешь купить его завтра или вообще не купишь его.

6. Выбор без выбора
Можно построить свое высказывание так, чтобы у собеседника создавалось впечатление, что у него есть выбор. На самом деле – выбор за него сделали вы.
Например:
– Ты поедешь ко мне домой сейчас или как допьешь мартини?
– Ты уберешь игрушки сейчас или после просмотра мультиков?
Для сознания вроде бы есть выбор. Каждый человек будет рад и обязательно выберет что-либо одно. Но ведь на самом деле никакого выбора нет.

Diqqət və hafizənin psixologiyası

gulu1096
Diqqət və hafizənin psixologiyası

1. Diqqət haqqında anlayış və diqqətin funksiyaları.
2. Diqqətin fizioloji əsasları.
3. Diqqətin növləri.
4. Diqqətin əsas xüsusiyyətləri.
5. Hafizə haqqında anlayış.
6. Hafizə növləri və tipləri.
7. Hafizə prosesləri və mnemotexniki üsullar.
1-ci sual. Psixologiyada diqqətin mahiyyəti ilə bağlı çoxlu sayda tədqiqatlar aparılmışdır. Bu tədqiqatlar həm diqqətin psixoloji mahiyyətini, həm onun fizioloji əsasını, həm də növlərini və xüsusiyyətlərini araşdırmaqla məşğuldur. Bu tədqiqatlarda əsasən diqqət idrak prosesi kimi götürülmüş və onu bu aspektdə təhlil etmişdilər. Lakin sonralar bununla bağlı tədqiqatlarda fikir dəyişdirildi. Çünki diqqət digər idrak proseslərindən fərqli olaraq həmin idrak proseslərinə daxil olur və onların yaranmasında bilavasitə iştirak edir. Əgər bu aspektlərdən məsələyə baxsaq görərik ki, diqqət özü xüsusi bir proses olaraq idrak proseslərinin (duyğunu, qavrayışın, təfəkkürün) yaranmasına şüurlu nəzarət edir. Məsələn, hər hansı bir duyğunun əmələ gəlməsi üçün və ya hər hansı bir obyektin qavranılması üçün hökmən ona diqqət yetirmək lazımdır. Bütün bunlar diqqətin bir psixi proses olaraq insan həyatında necə mühüm əhəmiyyətə malik olmasını göstərir.
Diqqət fəaliyyət zamanı insanın idrak proseslərinə qoşulur, onların daha müvəffəqiyyətli cərəyanı üçün zəmin yaradır. Çünki bütün idrak prosesləri seçici xarakter daşıyır, müəyyən obyektə yönəlmiş olur. Yəni diqqət psixi fəaliyyətin seçici səciyyə daşımasında ifadə olunur. Bu mənada diqqət cismin, hadisənin inikası olmayıb psixi fəaliyyətin obyektinin aydın, aşkar əks olunmasının təmin edir.
Diqqət şüurumuzun müəyyən obyekt üzərinə yönəlməsindən və mərkəzləşməsindən ibarət olan psixi prosesdir. Bu tərifdən çıxış edərək diqqətin aşağıdakı funksiyalarını fərqləndirə bilərik:
1. İnsana çoxlu sayda qıcıqlandırıcılar təsir edir. Lakin o, onlardan ən vacib olanını seçir, digərlərini kənar edir. Bu diqqətin seçmə funksiyasıdır.
2. Diqqətin müəyyən obyekt üzərində saxlanılması funksiyası. Bu zaman insan qarşıya qoyduğu məqsədə müvafiq olaraq şüurunu müəyyən obyekt üzərində saxlayır.
3. Diqqətin nəzarət və tənzimetmə funksiyası. Bu zaman diqqət insan fəaliyyətini tənzimetmə funksiyasını həyata keçirir.
2-ci sual. Diqqətin fizioloji əsasları ilə bağlı nəzəriyyələrin 3 qrupunu göstərmək olar:
1) Geştalt psixoloqların fikrincə, diqqətin həcmi və istiqaməti bütövlükdə struktur qavrayışın qanunları ilə müəyyən olunur. Onu yaxşı bilməklə diqqətin fizioloji əsasını izah etmək mümkündür.
2) İkinci qrup psixoloqlar diqqətin “emosional nəzəriyyəsi”mövqeyində dayanırlar. Bu psixoloqlar belə güman edirlər ki, diqqətin istiqaməti bütövlükdə həvəs, təlabat və emosiyalarla bağlıdır. Amerikan biheviorist psixoloqlarının əksəriyyəti praktik olaraq bu mövqedə dayanırlar.
3) Nəhayət, problemə “diqqətin motor nəzəriyyəsi” mövqeyindən yanaşan üçüncü qrup psixoloqlar diqqətə hər bir iradi aktın əsasında duran motor ustanovkaların təzahürü kimi baxırlar. Belə hesab edirlər ki, diqqətin mexanizmi hər bir gərginliyi xarakterizə edən əzələ səyi siqnalıdır.
Asanlıqla görmək olar ki, bu nəzəriyyələrdən hər biri diqqətin tərkibinə daxil olan müəyyən komponenti ayırır, lakin praktiki olaraq diqqətin əsasında duran ümumi fizioloji mexanizmlər haqqında məsələyə yanaşmağa cəhd etmirlər. Diqqətin ümumi fizioloji əsasları haqqında hipoteza irəli sürən fizioloqlar qarşısında nəzərə çarpacaq çətinliklər meydana gəlmişdir. Ən ilkin cəhdlərdən biri məşhur inglis fizioloqu Şerrinqtonun hipotezi idi ki, sonralar çox məşhur ad almışdı: “ümumi hərəki sahə nəzəriyyəsi” , yaxud da “Şerrinqton qıfı”. Onurğa beyninin arxa buynuzlarında sensor neyronların hərəki neyronlardan çox olması faktını müşahidə edərək Şerrinqton belə bir vəziyyəti bildirdi ki, heç də hər bir hərəki impuls özünün hərəki sonluğuna çata bilmir və çox sayda sensor oyanmalar özünün “ümumi hərəki sahə”sinə malik olur.
Diqqəti adətən sinir sistemlərinin müxtəlif səviyyələrində yerləşən “süzgəc”ə bənzədirlər və bu funksiyanın əsasən retikulyar formasiyanın – yəni törəməli şaxənin həyata keçirdiyi təsdiq olunmuşdur.
Hələ vaxtilə akademik İ.P.Pavlov diqqətin fizioloji əsasını birinci növbədə bələdləşmə refleksi ilə izah etmişdir. Adətən qarşılaşdığımız hər bir yeni cisim və hadisə,yenilik bizi maraqlandırır, onunla tanış olmağa, bələdləşməyə sövq edir.
Diqqətin fiziolji əsaslarını başa düşməyə İ.P.Pavlovun kəşf etdiyi “optimal oyanma ocağı” haqqında təlim çox kömək göstərmişdir. Bu təlimə görə baş beyin yarımkürələrində hər an oyanma üçün optimal şəraitin olması ilə xarakterizə olunan yüksək oyanma ocağı mövcuddur. İnsana xaricdən və daxildən təsir edən qıcıqlandırıcılar içərisindən həmin sahəyə təsir edənləri daha tez və asanlıqla oyanma əmələ gətirir.
Bundan başqa diqqətin fizioloji əsaslarının aydınlaşdırılması üçün A.A.Uxtomskinin irəli sürdüyü “dominant oyanma sahəsi” haqqında təlim böyük rol oynamışdır. Dominant oyanma sahəsi optimal oyanma sahəsindən özünün yüksək davamlılığı ilə fərqlənir. Belə dominant (üstün) oyanma sahəsi nəinki yeni əmələ gələn oyanma ocaqlarını ləngidir, həm də onların hesabına daha da güclənə bilir.
3-cü sual. Psixologiyada diqqətin daha çox iki növünü fərqləndirirlər: qeyri-ixtiyari və ixtiyari diqqət. Bəzi psixoloqlar diqqətin üçüncü növünü, ixtiyari diqqətdən sonrakı diqqət növünü də ayırd edirlər. Qabaqcadan qarşıya qoyulmuş məqsədlə, heç bir xüsusi niyyətlə bağlı olmayan və iradi cəhd tələb etməyən diqqət qeyri-ixtiyari diqqət adlanır. Qeyri-ixtiyari diqqətin yaranmasının iki səbəbi var: obyektiv və subyektiv səbəb. Qeyri-ixtiyari diqqətin əmələ gəlməsinə təsir edən qıcıqlandırıcılar bir sıra spesifik xüsusiyyətlərə malik olmalıdır:
1. Qıcıqlandırıcının qüvvəsi və gözlənilmədən təsiri (qüvvətli səs, kəskin iy, güclü işıq və s.).
2. Qıcıqlandırıcının yeniliyi və qeyri-adiliyi.
3. Obyektin hərəkətdə olması.
Qeyri-ixtiyari diqqət insanın emosional vəziyyətindən (əhval-ruhiyyəsi, sağlamlıq dərəcəsi, maraqları, təlabatı və s.) asılı olaraq da əmələ gəlir.
İxtiyari diqqət yalnız insana məxsusdur. İnsanın xüsusi niyyəti, məqsədilə bağlı olaraq əmələ gələn və xüsusi səy tələb edən diqqətə ixtiyari diqqət deyilir. İxtiyari diqqət daha çox fəaliyyət prosesində əmələ gəlir və fəaliyyətin tənzim olunmasına yönəlmiş olur. Davamlı diqqətin əmələ gəlməsi bir sıra şərtərdən asılıdır:
1. Borc və məsuliyyəti aydın dərk etmək.
2. Fəaliyyətin konkret məqsədini aydın dərk etmək.
3. Adəti iş şəraitinin olması.
4. Əlavə maraqların yaranması.
İxtiyari diqqətdən sonrakı diqqət isə iki mərhələyə ayrılır. Birinci mərhələdə məqsədə müvafiq olaraq fəaliyyəti yerinə yetirmək üçün iradi səy göstərilir, ikinci mərhələdə isə işlə maraqlanmağa başlayır və bu zaman iradi səy vasitəsiz maraqla əvəz olunur.
4-cü sual. Diqqətin 5 əsas xüsusiyyəti ayırd edilir: diqqətin mərkəzləşməsi, davamlılığı, həcmi, keçirilməsi və paylanması.
Diqqətin mərkəzləşməsi dedikdə şüurumuzun müəyyən bir obyektə yönəlməsi və başqalarından uzaqlaşması başa düşülür.
Diqqətin davamlılığı dedikdə ümumi bir məqsədə tabe olan obyektlər üzərində uzun müddət və fasiləsiz olaraq saxlanılması başa düşülür.
Diqqətin həcmi dedikdə eyni vaxtda əhatə olunmuş,aydın dərk olunan obyektlərin miqdarı başa düşülür.
Diqqətin paylanması dedikdə eyni vaxtda iki və daha artıq müxtəlif işi yerinə yetirmək bacarığı başa düşülür.
Diqqətin keçirilməsi onun şüurlu surətdə bir obyektdən digər obyektə, bir fəaliyyətdən digər fəaliyyətə keçirilməsidir. Diqqətin keçirilməsi məqsədli prosesdir.
Diqqətin tərəddüdü insanın şüurunun əsas obyektindən kənar obyektə yönəlməsi və yenidən əsas obyektə qayıtmasında ifadə olunur.
Diqqətin yayınması onun hazırda qarşıda duran məqsədlə əlaqədar olmayan cisim və hadisə üzərinə yönəlməsində ifadə olunur. Diqqətin əsas xüsusiyyətlərindən biri də onun dalğınlığıdır. Dalğınlıq əqli fəaliyyətlə məşğul olanlarda özünü biruzə verir.
5-ci sual. Hafizə şəxsiyyətin psixi həyatının əsasıdır. Odur ki, insan hafizəsinin qanunlarının öyrənilməsi psixoloji elmlərin çox mühüm bölmələrindən biridir. Məlumdur ki, bizim hər bir hissimiz, yaşantılarımız, hərəkətlərimiz müəyyən izlər qoyurlar ki, bu uzun müddət saxlanılır, müvafiq şəraitdə yenidən təzahür edir və şüurun predmeti olur. Ona görə də hafizə dedikdə, keçmiş təcrübənin nəqşləndirilməsi, yadda saxlanması və yada salınması başa düşülür. Bu insana imkan verir ki, informasiya toplasın, keçmiş təcrübənin izləri ilə bu təcrübəni doğuran hadisə yox olduqda da iş aparıla bilsin. Hafizə hadisələri eyni dərəcədə emosional sahəyə və qavrayış sahəsinə, hərəki proseslərin və intellektual təcrübənin möhləmləndirilməsinə də aiddir.
Hafizənin insan həyatında və fəaliyyətində əhəmiyyəti olduqca böyükdür. Əgər hafizə olmasaydı hər şey insana həmişə yeni görünərdi. Hafizə olmasaydı insan “əbədi olaraq yeni doğulmuş uşaq vəziyyətində qalardı.”(İ.Seçenov). Bütün psixi proseslərin ən mühüm xarakteristikası olan hafizə insan şəxsiyyətinin validliyini və tamlığını təmin edir.
6-cı sual. Hafizənin növlərini ayrı-ayrı meyarlara görə təsnif etmək olar:
1. Genetik meyara, yəni mənşəyinə görə hafizənin 4 növünü qeyd etmək olar: 1) surət hafizəsi və ya obrazlı hafizə (ardıcıl surətlər, əyani (eydetik) surətlər, təsəvvür surətləri); 2) hərəkət hafizəsi; 3) emosional hafizə; 4) sözlü-məntiqi hafizə.
Surət hafizəsi gerçəkliyin cisim və hadisələrinin keçmişdə qavramış olduğumuz surətlərinin yadda saxlanılması, hifz edilməsi və yada salınmasıdır.
Hərəkət hafizəsi müxtəlif hərəkətlərin və onların sisteminin yadda saxlanılması, hifz olunması və yada salınmasıdır.
Emosional hafizə yaranmış hisslərin, şəxsi emosional vəziyyətin və affektlərin yadda saxlanılması və yada salınmasıdır.
Sözlü-məntiqi hafizə fikirlərin, anlayışların yadda saxlanılması, hifz edilməsi və yada salınmasından ibarətdir.
2. Fəaliyyətin məqsədindən və hafizənin ixtiyari surətdə tənzimedilmə səviyyəsindən asılı olaraq hafizənin qeyri-ixtiyari və ixtiyari növlərini fərqləndirirlər.
Əgər bu və ya digər materialın yadda saxlanması, xatırlanması üçün qarşıya xüsusi məqsəd qoyulmursa və onlar sanki öz-özünə, müəyyən yol və vasitələrdən istifadə etmədən, heç bir iradi cəhd göstərilmədən yadda qalırsa bu qeyri-ixtiyari hafizə adlanır.
Əgər insan qarşısına xüsusi yaddasaxlama məqsədi qoyur və lazım olan materialı yadda saxlamaq üçün iradi səy göstərirsə, üsul və qaydalardan istifadə edirsə bu ixtiyari hafizə adlanır.
3. Materialın möhkəmlənməsi və yadda saxlanması müddətindən asılı olaraq hafizənin qısa müddətli, uzun müddətli və operativ növləri qeyd edilir.
Qısamüddətli hafizədə bilavasitə qavradığımız cisim və hadisələri müəyyən müddət ərzində görməkdə, eşitməkdə və s. davam edirik. Qısamüddətli hafizə çox az müddət (bir neçə saniyə və ya dəqiqə) davam edən bir prosesdir. İndicə hiss üzvlərimizin verdiyi məlumatı operativ surətdə tutmağa, dəyişdirməyə və canlandırmağa qısamüddətli hafizə deyilir.
Operativ hafizə insanın bilavasitə həyata keçirdiyi aktual iş və əməliyyatlara xidmət edən mnemik prosesdir. Adətən insan müəyyən məsələni həll edərkən ona lazım olan məlumatları xatırlayır və ondan istifadə edir. Əməliyyatlar qurtardıqdan sonra həmin məlumat yenidən beyində hifz olunur. Bu proses operativ hafizə ilə əlaqədardır.
Uzunmüddətli hafizə isə qavranılan materialın möhkəm və uzun müddət yadda saxlanılması ilə xarakterizə olunur. Uzunmüddətli hafizə ilə bağlı toplanmış materiallar göstərir ki, onun həcmi və müddəti demək olar ki, hüdudsuzdur.
Hafizənin tipləri. Hər bir insanın hafizəsinin fərdi xüsusiyyətləri hafizə tiplərində özünü daha aydın göstərir. Adətən, psixologiyada əyani-obrazlı, sözlü-mücərrəd və aralıq hafizə tipləri qeyd olunur.
Hafizənin əyani-obrazlı tipi müxtəlif təəssüratı yadda saxlamaqda analizatorlardan hansının daha çox məhsuldar olmasında özünü göstərir.
Görmə tipinə malik olanlar ən çox gördüklərini, eşitmə tipinə malik olanlar eşitdiklərini, hərəki tipə mənsub olanlar hərəki analizatorların iştirak etdiyi materialları daha yaxşı yadda saxlayıb yada sala bilirlər. Ancaq bu tiplərə təmiz halda çox az rast gəlmək mümkündür. Həyatda ən çox qarışıq tipə: görmə-eşitmə, görmə-hərəki, eşitmə-hərəki tiplərə rast gəlmək mümkündür.
7-ci sual. Dərk olunan cisim və hadisələrin yadda saxlanması, hifz olunması, yada salınması və tanınması hafizə prosesləri adlanır. Yaddasaxlama – gerçəkliyin cisim və hadisələrin təsiri ilə duyğu və qavrayış prosesində beynimizdə əmələ gələn təəsürat və surətlərin möhkəmləndirilməsi prosesidir. Yaddasaxlamanın üç əsas forması var: əksinialma və ya nəqşləndirmə, qeyri-ixtiyari və ixtiyari yaddasaxlama. İxtiyari yaddasaxlamanın xüsusi bir növü öyrənmədir. Öyrənmə planlı və müəyyən üsullardan istifadə etməklə xüsusi təşkil edilən yaddasaxlamadır.
Unutma olduqca mürəkkəb bir prosesdir. Unutma əyrisi hər şeydən əvvəl materialın yadda saxlanılmasından dərhal sonra ilk saatlarda sürətlə aşağı düşməklə xarakterizə olunur. Məlum olmuşdur ki, mənimsənilmiş informasiya ilk 9 saatda daha nəzərə çarpacaq dərəcədə azalır. O, ilk 9 saatda 100% -dən 35%-dək enir, informasiya itkisi əvvəlki həcmin 2/3-dən çoxunu təşkil edir. Bu baxımdan Q.Ebbinhauzun təcrübəsi maraqlıdır. O, sübut edir ki, öyrənilən materialın 40%-i yarım saat sonra, 66%-i bir gündən sonra, 75%-i üç gündən sonra, 79%-i bir aydan sonra unudulur.
Psixologiyada unutmanın 3 növünü ayırd edirlər:
1. İstifadə edilmədiyi üçün informasiyanın itkisi
2. İnterpretasiya nəticəsində informasiyanın itirilməsi
3. Motivasiya ilə şərtlənmiş unutma
Unutma ilə reminissensiya prosesləri fərqlidir. Unutma zamanı keçmiş təcrübənin ümumiyyətlə yada salınması qeyri-mümkündür. Reminissensiya zamanı isə keçmiş təcrübə qısa müddətdə sanki unudulur, amma sonradan yada düşür.
Yadasalmanın 3 səviyyəsini qeyd etmək olar: tanıma, xüsusi yadasalma və xatırlama. Tanıma cismin təkrarən qavranılmasına istinad edir. Əgər material xüsusi çətinlik çəkmədən canlandırılırsa, bu xüsusi yadasalmadır. Yadasalma niyyətli və niyyətsiz olur. Xatirə keçmişimizin məkan və zamanla məhdudlaşan surətlərinin yada salınmasıdır. Bunun mərkəzində şəxsin özü və onun başına gələn hadisələr durur.
Yaddasaxlamanın bir növü kimi süni yolla assosiasiya yaradaraq yaddasaxlamanı da qeyd edirlər. Bu cür yaddasaxlama mnemonik yaddasaxlama adlanır. Məsələn, 20.07 rəqəmini yaddasaxlamaq üçün 2007 ilini yada salmaq kifayətdir. Yaxud yeni tanış olduğumuz adamın adını həmin adda olan yaxın adamımızın adı ilə yeni olduğuna görə yadda saxlayırıq

nümunəvi hekayə

nurlan mamiyev


-- Üç kişi giyotinlə edama məhkum edilir. Bunlardan biri keşiş, biri hakim, biri də fizikaçı idi.
▪️
Edam kürsüsünə ilk keşiş çıxarılır. Başını giyotinin altına yerləşdirirlər və soruşurlar:
-- Son sözün mədir?
Keşiş;
-- Mən Allaha inanıram
O məni qurtaracaq
Allah...Allah...Allah...
▪️
Giyotini endirdikdə keşişin boynuna bir neçə santim qalmış giyotin dayanır
Xalq heyrətlənir və hamı bir ağızdan qışqırır
-- Onu sərbəst buraxın ; Allahı çağırmış və onu qorumuşdur!
Beləcə keşiş edam edilməkdən xilas olur...
▪️
Növbə hakimə gəlir və ondan da soruşurlar:
-- Demək istədiyin son sözün nədir?
Hakim:
--- Mən keşiş kimi Allaha inanmıram. Amma ədalətə güvənirəm
Ədalət...Ədalət...Ədalət...
Giyotini endirirlər və hakimin də boynuna bir neçə santim qalmış dayanır
Xalq yenidən heyrətlənir və bir ağızdan qışqırırlar
-- Ədalət sözünü söylədi, onu sərbəst buraxın!
Və beləcə hakim də boynunun kəsilməsindən xilas olur...
▪️
Növbə fizikaçıya gəlir. Eynən ona da --
-- Son sözünü söylə - deyirlər.
Fizikaçı:
-- Mən nə Allaha inanan keşişəm, nə də ədalətə güvənən bir hakim.
Söyləmək istədiyim isə: Giyotinin ipində bir düyün var və o düyün giyotinin tamamən aşağı enməsinə mane olur.
▪️
Nəzarətçilər giyotini yoxluyurlar və doğrudan da bir düyün olduğunu görürlər. Düyünü açıb təkrar buraxırlar.
Beləcə fizikaçının başı bədənindən ayrılır....
▪️
Cəmiyyətdəki " düyünlər " və problemləri göstərib doğruları söyləmənin acı nəticələri ola bilər

mexaniki hərəkətin növləri

markalogiya
Mexaniki hərəkəti iki əlamətinə görə sinifləndirmək olar. Bunlardan biri hərəkət zamanı sürətin dəyişmə xarakteri, digəri isə hərəkət trayektoriyasının formasıdır. Trayektoriya dedikdə hərəkət zamanı maddi nöqtənin izi başa düşülür. Yerdəyişmə isə maddi nöqtənin hərəkətə başladığı nöqtə ilə dayandığı son nöqtəni birləşdirən düz xətdir. Cismin yerdəyişməsi onun trayektoriyasından ya kiçik olur, ya da ona bərabər olur(yerdəyişmə trayektoriyadan böyük ola bilməz).
Sürətin dəyişmə xarakterinə görə hərəkət bərabərsürətli və dəyişənsürətli olur. Sürətin dəyişməsi müxtəlif xarakterli ola bilər:sürət müntəzəm arta bilər, müntəzəm azala bilər və ya heç bir qanunauyğunluğa tabe olmadan ixtiyari şəkildə dəyişə bilər. Bu səbəbdən, dəyişən hərəkət bərabəryeyinləşən, bərabəryavaşıyan və ixtiyari dəyişən olur.
Trayektoriyanın formasına görə hərəkət düzxətli və əyrixətli(xüsusi halda çevrə üzrə) olur. Yalnız bir düz xətt boyunca baş verən hərəkət birölçülü, başqa sözlə düzxətli hərəkət adlanır.
(yazar:trkn)

diqqət mayın 26-da... - müddət açıqlandı

besti18
diqqət mayın 26-da... - müddət açıqlandı
foto
Magistraturaya qəbul imtahanının ikinci cəhdi 2021-ci il mayın 26-da keçiriləcək.




Bu barədə Pravda.az-a Dövlət İmtahan Mərkəzindən bildirilib.




Respublikada sanitar-epidemioloji vəziyyətdən asılı olaraq imtahanın vaxtı dəyişdirilə bilər. Bakalavrlara ümumi intellektin (məntiqi təfəkkürün) inkişaf səviy­yəsinin yoxlanılması üçün 50 (o cümlədən açıq formalı 5), informatika üzrə 25 (o cümlədən açıq formalı 5) və xarici dil üzrə 25 (o cümlədən açıq formalı 5) test tapşırığı təqdim olunacaq.

Şəhid Adil Əfəndiyev

gulu1096
Şəhid Adil Əfəndiyev
foto

Adil Əfəndiyev 1995-ci il avqustun 12-də Qazax rayonunda anadan olub. 2012-2018-ci illərdə Azərbaycan Tibb Universitetində (ATU) ali təhsil alıb.
Azərbaycan Ordusunun leytenantı olan hərbi tibb qulluqçusu Adil Əfəndiyev 2020-ci il sentyabrın 27-də Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən Ermənistan işğalı altında olan ərazilərin azad edilməsi və Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün bərpa olunması üçün başlanan Vətən müharibəsi zamanı Xocavəndin azadlığı uğrunda gedən döyüşlərdə yaralanan hərbçilərə yerindəcə yardım edib. Adil Əfəndiyev oktyabrın 22-də Xocavənd döyüşləri zamanı şəhid olub. Qazax rayonunda dəfn olunub.
. Azərbaycanın ərazi bütövlüyünün təmin edilməsi uğrunda döyüş əməliyyatlarına qatılan və hərbi hissə qarşısında qoyulmuş tapşırıqların icrası zamanı vəzifə borcunu şərəflə yerinə yetirdiyi üçün Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 15.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Adil Əfəndiyev ölümündən sonra "Vətən uğrunda" medalı ilə təltif edildi.
. Azərbaycanın Şuşa rayonunun işğaldan azad edilməsi uğrunda aparılan döyüş əməliyyatlarına qatılaraq şəxsi igidliyi və şücaəti nümayiş etdirdiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 29.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Adil Əfəndiyev ölümündən sonra "Şuşanın azad olunmasına görə" medalı ilə təltif edildi.
Azərbaycan ərazilərinin işğaldan azad olunması zamanı döyüş tapşırıqlarını və xidməti vəzifələrini yerinə yetirən zaman fərqləndiyinə görə Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin 30.12.2020-ci il tarixli Sərəncamına əsasən Adil Əfəndiyev ölümündən sonra "Hərbi xidmətlərə görə" medalı ilə təltif edildi.

*Allah rəhmət eləsin*

həyat yoldaşını və qardaşını şəhid verən qadın

gulu1096
həyat yoldaşını və qardaşını şəhid verən qadın
foto

Azərbaycan xalqı Vətən müharibəsində qələbə naminə bir yumruq kimi birləşdi.

Kimi oğlunu, kimi həyat yoldaşını, kimi qardaşını, kimi atasını şəhid verdi!

Onlardan biri də Naxçıvan Muxtar Respublikasının Şərur rayonunun Ələkli kəndindən olan Nargüldür.

Onun Qarabağ müharibəsində qardaşı və həyat yoldaşı Vətən üçün canlarından keçiblər.

çexov - qara rahib

bir fincan cay
Mən ağlımı çaşdırmışdım, dahilik xəyalatı xəstəliyinə tutulmuşdum. Lakin mən şən idim, kefim saz idi. Hətta xoşbəxt idim, ağıllı və orijinal bir adam hesab olunurdum. İndi daha tədbirli və təmkinli olmuşam, əvəzində başqalarından fərqlənmirəm, hamı necə mən də elə; orta səviyyəli adamam. Həyat məni darıxdırır... Həyatımdan bezmişəm... Ah, siz mənimlə necə də amansız rəftar etmisiniz! Elə tutaq ki, gözümə cürbəcür şeylər görünürdü. Axı bunun kimə maneçiliyi vardı? Sizdən soruşuram ki, bu kimə mane olurdu?

Çexov - qara rahib

şuşa geri qaytarıldı

ilkane musayeva

Şuşa şəhəri 1992-ci il may ayının 8-də erməni birləşmələri tərəfindən işğal edilmişdir. Şuşanın işğalı nəticəsində şəhərdə 195 nəfər Azərbaycan vətəndaşı xüsusi amansızlıqla qətlə yetirilmiş, 165 nəfər yaralanmış, onlardan 150 nəfəri əlil olmuş, 552 körpə valideynlərini itirmiş, 20 mindən artıq əhali isə doğma yuvasını tərk edərək məcburi köçkün vəziyyətinə düşmüşdür. Əsir və girov götürülmüş 58 azərbaycanlının taleyi barədə bu günə qədər məlumat yoxdur.
Amma bu gün tam olmasa belə etdikləri vəhşiliklərin cavabını ordumuz tərəfindən alırlar. Və nəhayət Şuşa 8 noyabr 2020-ci ildə Azərbaycan Silahlı Qüvvələri tərəfindən işğaldan azad edilmişdir.
#KarabakhIsAzerbaijan🇦🇿
1